Türkiye Bankalar Birliği duyurusunda, son dönemde internet bankacılığı kullanıcılarının, kullanıcı kodu, şifre, parola, güvenlik sorusu gibi gizli bilgilerini elde etmeye yönelik son derece tehlikeli bir virüs (torpig türevi) belirlendiği kaydedildi.

Banka müşterilerinin internet bankacılığına giriş için kullandıkları bilgisayarlara yerleştirilen söz konusu virüsle, müşterilere ait bilgilerin ele geçirildiği belirtilen duyuruda, müşterilerin bu tip virüslerden etkilenmemeleri için dikkat edilmesi gereken hususlar şöyle sıralandı: “Online işlemler gerçekleştirirken, işlem yapılan sayfada, daha önceki bağlantılardan farklı bir görünüm veya ifade varsa, hiçbir işlem yapılmadan ilgili banka ile irtibata geçilmeli.

Güvenli olmayan internet sitelerine giriş yapılmamalı ve bu tür sitelerden dosya indirilmemeli.

Bilinmeyen adreslerden gelen e-postalar açılmadan silinmeli, mümkünse bu tür e-postaları engelleyici tedbirler alınmalı.

Bilgisayarlarda kullanılan yazılımlara ait güvenlik güncellemeleri mutlaka yüklenmeli. Antivirüs yazılımları kullanılmalı ve düzenli olarak güncellenmeli. Kişisel güvenlik duvarları (firewall) kullanılmalı.

Kişisel bilgileri ele geçirmek üzere bilgisayara sızan casus yazılımlara karşı “anti-spyware” yazılımları kullanılmalı.”

Duyuruda, internet bankacılığı kullanıcısı olarak, şifre ve bilgisayarın güvenliğini sağlamak için bankanın internet sitesindeki güvenlik açıklamalarının dikkatle okunması önerildi.

Windows XP ve Vista’yı etkilemesi muhtemel yeni bir solucan BitTorrent kullanarak yayılıyor! Güvenlik firması Sophos’un bildirdiğine göre solucan “sosyal mühendislik” yöntemi kullanarak kullanıcıların bilgisayarlarına onlara fark ettirmeden bulaşıyor. Adı W32/Impard-A olarak belirlenen solucan diğer çoğu kötü niyetli kod parçası gibi IRC üzerinden kontrol ediliyor. Sophos’tan Richard Cohen’in açıklaması şöyle:

“Bir kullanıcı tarafından IRC ile uzaktan kumanda edilebilen solucan kendisini AIM ve MSN üzerinden gönderiyor, C:RECYCLERmyphoto.zip adında bir ZIP arşivinin içerisinde yer alan IMG009.jpg-www.imagehosting.com dosyasına yerleşiyor. Solucan birden fazla dili destekliyor ve kullanılan sistemin dil seçimine göre mesajını değiştirebiliyor. Bu şekilde mesajı alan kişilerin karşı taraftan gerçekten içeriğinde zararsız bilgi içeren bir dosya olduğuna inanması kolaylaşıyor.

Solucan bilgisayara bir kere yerleştikten sonra bilgisayarda BitTorrent uygulamasının kurulu olup olmadığını (bittorrent.exe) araştırıyor. Eğer Bittorrent ı sisteme kurulu ise hemen bir torrent açıp kendisini Internet’ten download ediyor ve torrent üzerinden dağıtmaya başlıyor.”

Bu solucan Bittorent yöntemini kullanan bilinen ilk zararlı kod. Elbette bu şemayı kullanan yeni kodların da sökün etmesinin yakın olacağını tahmin ediyoruz. Kullanıcılar bundan sonra sadece e-mail mesajları değil, anında mesajlaşma ve peer-to-peer dosya paylaşımı programları ile yaptıkları veri alışverişini de sıkı bir denetim altında tutması gerekiyor.

Solucan hakkında ayrıntılı bilgi için:

http://www.sophos.com/virusinfo/analyses/w32imparda.html

Bilgisayar virüsleri, Ekranınıza can sıkıcı mesajlar çıkararak çalışmanızı bölebilir/engelleyebilir. Bilgisayarınızın hafızasını ve/veya disk alanını kullanarak bu kaynaklara verimli olarak erişiminizi engelleyebilir. Kullandığınız dosyaların içeriklerini bozabilir/silebilir. Kullandığınız bilgisayar programlarını bozabilir, çalışmalarını yavaşlatabilir. Sabit diskinizin tamamını ya da önemli dosyaların olduğu kısımlarını silebilir.

Virüsler sadece PC’lere mi bulaşır?

Hayır, sadece PC’lere bulaşmaz; ancak en çok dos ve Windows işletim sistemi ile çalışan PC’lere bulaştığını söyleyebiliriz. Macintosh virüsleri de bir hayli yaygındır. Unix işletim sistemi ile çalışan bilgisayarlarda virüs bulaşma vakaları oldukça azdır.

Virüsler nasıl bu kadar hızlı yayılıyor?

Eskiden en sık karşılaşılan yol, bir bilgisayardan diğerine “disket” ile dosya aktarımı idi. Günümüzde ise, bilgisayar ağlarının oldukça yoğun kullanılması, herkese açık (anonim) dosya arşivleri ve internet üzerindeki popüler etkileşimli ortamlar (IRC, ICQ, Web gibi) virüslü programların yayılması için oldukça uygun ortamlardır. Ayrıca, e-mail yoluyla gelen programların kontrolsüz çalıştırılması da bir başka potansiyel tehlike olarak karşımızdadır

Bir programın virüslü olduğundan şüpheleniyorsanız, yapacağınız ilk iş, o an kullandığınız tüm uygulamaları kapatmak, yaptığınız işleri saklamak.

Ardından, bir antivirüs programı ile bilgisayarınızı (gerekirse disket(lerin)izi tarayın. Her zaman için, kullandığınız antivirüs programının yeni bir sürümünü elde etmeye çalışın.

Eğer bilgisayarınızın sistem alanları da etkilenmişse, bu durumda bilgisayarınızı kapatın. Ardından, bilgisayarınızı “temiz bir sistem disketi” ile açın. Bu yüzden, her zaman böyle bir disket bulundurmak faydalı olacaktır (windows95 için Rescue Disk). Daha sonra, bir virüs tarama/temizleme programı ile bilgisayarınızı tarayın.

En iyi korunma yolu, şüpheli programları, güvenmediğiniz internet sitelerinden aldığınız programları hemen kontrol etmeden çalıştırmamak. Dışarıdan bir program aldığınızda “MUTLAKA BİR VİRUS TARAYICI İLE” kontrol edin.

Ancak, bu korunma önlemi de yetmeyebilir. Virüsler yanında, çalıştırdığınızda bilgisayarınızın önemli dosyalarını silen, disklerinizi formatlamaya çalışan ve ilk anda yararlı gibi görünen (söz gelimi ilk anda bir oyun programı olduğunu sanırsınız) programlar da var. Bu programlar, genellikle, illegal programların bulunduğu birtakım kontrolsüz FTP sitelerinde, web sitelerinde bulunmaktadır. Bu tip programların dağıtıldığı önemli yerlerden biri de haber gruplarıdır (usenet news). Aldığınız bir mailin sonuna eklenen ve “lütfen ilişikteki kısa programı çalıştırın, size çok güzel bir yeni yıl kutlaması mesajı veriyor” gibi bir mesaj görür, eklenmiş programı alır ve çalıştırırsanız başınız muhtemelen dertte olacak demektir.

Programı alırsınız, içinden hiç virüs çıkmaz. Ama aldığınız program, çalıştırıldığında, aslında makinenize ciddi zararlar veren bir algoritmayı doğrudan çalıştırıyor olabilir. Bu yüzden, çok dikkatli olmak lazım. Son pişmanlık fayda etmiyor.

Önemli dosyalarınızın (sistem dosyaları, önemli kişisel dosyalar vb) yedeklerini almaya çalışın. Ve de şüpheli bir şekilde aldığınız bir programı hemen silin.

Bilgisayarınıza, eğer imkânınız varsa, bir virüs koruyucu kalkan programı yükleyin. Bu da, sizi bir miktar koruyacaktır. Bu programların seçenekleri ile biraz oynayarak tam kullanımını öğrenin. Bazıları, disk formatlama, dosya silme vb gibi konularda kullanıcıyı uyaran özelliklere sahiptir.

Makro virüsü nedir? Bazı programların, uygulama ile birlikte kullanılan “kendi yardımcı programlama dilleri” vardır. Söz gelimi, popüler bir kelime işlemci olan “MS Word”, “Makro” adı verilen yardımcı paketlerle yazı yazma sırasında bazı işleri otomatik ve daha kolay yapmanızı sağlayabilir.

Programların bu özelliğini kullanarak yazılan virüslere “makro virüsleri” adı verilir. Bu virüsler, sadece hangi makro dili ile yazılmışlarsa o dosyaları bozabilirler.

Bunun en popüler ve tehlikeli örneği “Microsoft Word” ve “Excel” makro virüsleri.

Bunlar, ilgili uygulamanın makro dili ile yazılmış bir şekilde, bir Word ya da Excel kullanarak hazırladığınız dökümana yerleşir ve bu dökümana her girişinizde aktif hale geçer.

Makro virüsleri, ilgili programların kullandığı bazı tanımlama dosyalarına da bulaşmaya (normal.dot gibi) çalışır.

Böylece o programla oluşturulan her döküman virüslenmiş olur. Microsoft Office (Word, Excel vb) makro virüsleri ile baş etmek ve korunmak için, Microsoft MSOffice adresinde gerekli bilgile
r bulunabilir.

Bilgisayar virüslerini, genel olarak 2 grupta toplamak mümkün: 1- Dosyalara bulaşan virüsler 2- Bilgisayarın sistem alanlarına bulaşan virüsler

1- Dosyalara bulaşan virüsler

Bu gruba girenler, genellikle, kullanıcının çalıştırdığı programlara bulaşır. Programların virüslenmesi iki yolla olur: Ya virüs kodu bilgisayarın hafızasına yerleşmiştir ve her program çalıştırılışında o programa bulaşır; ya da hafızaya yerleşmeden sadece “virüslü program her çalıştırılışında” etkisini gösterebilir. Ancak, virüslerin çoğu kendini bilgisayarın hafızasına yükler.

2- Bilgisayarın sistem alanlarına bulaşan virüsler

Bu gruba giren virüsler ise, bilgisayarın ilk açıldığında kontrol ettiği özel sistem alanlarından yayılmaya başlar.

Boot Sektör Virüsleri: Eskiden birçok virüs özellikle boot sektörünü etklimekteydi.

Ama disket kullanımının azalmasının ardından bu tür virüslerde azaldı. PC boot edildiğinde kendisini hard diskinizin boot sektörüne yazan bu virüsler, PC’nizi başlatınca aktif oluyor ve böylece başka disketler başka sistemlere bulaşabiliyor.

StealthVirüsleri: Virüsler bulaştıkları sistemde kendileri .exe ve .com dosyalarının içinde saklanırlar.Virüs arama programları tarafından saptanmamak için bazı “gizlenme” teknikleri kullanırlar.Daha sonrada diğer dosyalara bulaşırlar. Command com dosyası Windows 98 ve ME işletim sisteminde 93K\’dır. Bu dosyanız normalden büyükse şüphelenmenizde fayda vardır.

PolymorphicVirüsler:Dosyalara zarar verdiklerinde görünümlerini de değiştirebiliyorlar. Teşhislerini zorlaştırmak amacıyla, bir şifreleme yöntemi kullanırlar. Bu sayede kendilerini tarama programlarından gizleyebilirler. Her saldırıdan sonra mutasyona uğrayıp arkalarında hiç iz bırakmıyorlar.

Çok parçalı Virüsler: En tehlikeli virüsler bunlardır diyebiliriz. Hem boot sektörde hem de hard disk üzerinde ve farklı yerlerde faaliyete geçebilen bu virüsler, hem de polimorfik yöntemleri de kullanırlar.

Makro Virüsler: Bu virüsler özellikle Microsoft Word ve bunun gibi Office uygulama dosyalarıyla yayılırlar. Virüsçüler genellikle Word makrolar’ ını tercih ederler.

Bios Virüsleri: Son zamanlarda en çok duyulan ve tahribatı açısından da ele alınması gereken bir virüs türü. Bu virüs bulaştığı bilgisayarın bios\’unu tamamen kullanılamaz hale getirirler. Bu durumu düzeltmek için yeniden bir bios yazılabilir ancak yazılamadığı durumlarda ana kart değişimi gerekir. Bu virüsler ayni zamanda bir hard diski de kullanılamaz hale getirebilirler. Mesela Chernobil virüsü bu tip virüstür ve dünya çapında etkili olmuş ve milyarlarca dolar zarara neden olmuştur.

Sadece düz yazı içeren bir e-postayı okumakla sisteminize virüs filan bulaşmaz. Eğer aldığınız e-posta ile birlikte bir “attachment (eklenmiş dosya)” varsa (eklenmiş dosya, herhangi bir çalıştırılabilir (executible) dosya olabilir), mailinizi okuyup gelen dosyayı diskinize saklamakla “o dosya virüslü dahi olsa” yine virüs bulaşmaz.

Tabii, eklenmiş dosyayı çalıştırırsanız ve o dosya da virüslü ise, sisteminize virüs bulaşabilir.

Bu tamamen sizin sorumluluğunuz. Yıllar içinde mail programları oldukça gelişmiştir. Bazı özel tekniklerle, mail içine “doğrudan çalıştırılabilir kod” ekleme olanağı vermektedir. Daha çok yeni olan bu kullanım, tüm potansiyel virüs saldırılarına açıktır.

Dolayısıyla, size gelen bir maili okumadan önce, “konusuna” ve “kimden gönderildiğine” ayrıca “uzunluğuna” bakıp ona göre bir karar verebilirsiniz. Kullandığınız mail programı, bazı seçeneklerini değiştirirseniz, maili okumak için açtığınız anda, sizin onayınızı almadan, aslında bir program olan ilgili kod çalışmaya başlayabilir.

Eğer bilgisayarınıza virüs bulaşmışsa, bu durumda bilgisayarınızda “olağan dışı” bazı durumlar gözlemleyebilirsiniz. Bazı virüsler, isimleri ile ilgili bir mesajı ekranınıza getirebilir. Bazıları makinenizin çalışmasını yavaşlatabilir, ya da kullanılabilir hafızanızı azaltır. Bu son iki sebep sırf virüs yüzünden olmasa da gene de şüphelenmekte fayda var.

Virüslü bir program veya eki bilgisayarınızda açıp çalıştırdıktan sonra, bir şeylerin yolunda gitmediğini fark edinceye kadar virüs bulaştığını anlamayabilirsiniz.

Sisteminize virüs bulaşmış olabileceğine dair birkaç belirti:

• Normalden daha yavaş çalışmaya başlar

• Sık sık yanıt vermemeye veya kilitlenmeye başlar

• Birkaç dakikada bir çöker veya yeniden başlar

• Kendi kendine yeniden başlar ve normal çalışmaz

• Uygulamalar düzgün çalışmaz

• Disklere veya disk sürücülerine erişilemez

• Yazdırma işlemleri düzgün çalışmaz

• Beklenmedik hata iletileri alırsınız

• Bozuk menüler ve iletişim kutuları görüntülenir

Bunlar sık görülen bulaşma belirtileridir; ancak, virüsle ilgili olmayan donanım veya yazılım sorunları nedeniyle de oluşuyor olabilirler.

Bilgisayarınızın virüs kapıp kapmadığını saptayan “anti-virüs” programları da var. Bu programlar, bilgisayarınızın virüs kapabilecek her tarafını (hafıza, boot sector, çalıştırılabilir programlar, dökümanlar vb) tararlar. Bu programların virüs saptama yöntemleri 2 türlüdür:

Kendi veritabanlarındaki virüslerin imzalarını (virüsün çalışmasını sağlayan bilgisayar programı parçası) bilgisayarınızda ararlar. Programlarınızı, virüs olabilecek zararlı kodlara karşı analiz edebilirler.

Günümüzdeki popüler anti-virüs programlarının veri tabanlarında binlerce virüs imzası ve bunların varyantları vardır. Bu veri tabanları, yeni çıkan virüsleri de ekleyerek sık aralıklarla güncellenir. Bütün virüs programları 3 temel işleve sahiptir :

- Virüs Arama, bulma (virüs scanner)

- Bulunan virüsü temizleme (virüs cleaner)

- Bilgisayarınızı virüslerden korumak için bir koruyucu kalkan oluşturma (virüs shielder)

Virüs kalkanları, bilgisayarınız her açıldığında kendiliğinden devreye giren ve her yeni program çalıştırdığınızda, bilgisayarınıza kopyaladığınızda (başka bir bilgisayardan, internet üzerinden, disketten vb) bunları kontrol eden ve tanımlayabildiği virüs bulursa sizi uyaran ve virüs temizleme modülünü harekete geçirebilen araçlardır.

Bazı popüler anti virüs programları, üretici şirketler ve web adresleri şunlardır :

McAfee Associates, Inc. http://www.mcafee.com

IBM Antivirus http://www.av.ibm.com

Norton Antivirus http://www.symantec.com

F-Prot http://www.datafellows.com

Thunderbyte Antivirus http://www.thunderbyte.com

Bu programlar genellikle “shareware” dir. Bazılarının kısıtlı kullanımlı “freeware” sürümleri de vardır. Macintosh, OS/2 ve Windows için bu tip programları yerel Raksnet Tucows arşivinden de alabilirsiniz. Adresi: http://tucows.raksnet.com.tr

Virüs nedir? Nasıl bulaşır? Bilgisayar virüsleri, çalıştığında bilgisayarınıza değişik şekillerde zarar verebilen bilgisayar programlarıdır. Bu programlar (ya da virüs kodları) çalıştırıldığında programlanma şekline göre bilgisayarınıza zarar vermeye başlar. Ayrıca, tüm virüs kodları (bilinen adıyla virüsler) bir sistemde aktif hale geçirildikten sonra çoğalma (bilgisayarınızdaki diğer dosyalara yayılma, ağ üzerinden diğer bilgisayarlara bulaşma vb gibi) özelliğine sahiptir.

Bilgisayar virüslerinin popüler bulaşma yollarından birisi “virüs kapmış bilgisayar programları” dır. Bu durumda, virüs kodu bir bilgisayar programına (söz gelimi, sık kullandığınız bir kelime işlemci ya da beğenerek oynadığınız bir oyun programı) virüsü yazan (ya da yayan) kişi tarafından eklenir. Böylece, virüslü bu programları çalıştıran kullanıcıların bilgisayarları virüs kapabilirler. Özellikle internet üzerinde dosya arşivlerinin ne kadar sık kullanıldığını düşünürsek tehlikenin boyutlarını daha da iyi anlayabiliriz.

Virüslenmiş program çalıştırıldığında bilgisayar virüs kodu da, genellikle, bilgisayarınızın hafızasına yerleşir ve potansiyel olarak zararlarına başlar. Bazı virüsler, sabit diskinizin ya da disketlerinizin “boot sector” denilen ve bilgisayar her açıldığında ilk bakılan yer olan kısmına yerleşir. Bu durumda, bilgisayarınız her açıldığında “virüslenmiş” olarak açılır. Benzer şekilde, kendini önemli sistem dosyalarının (MSDOS ve Windows için COMMAND.COM gibi) peşine kopyalayan virüsler de vardır..